บทความวิชาการ
ชื่อบทความ Valproate - induced Hyperammonemic Encecphalopathy
ผู้เขียนบทความ จันทร์นภัสสร์ ชะตาคำ
สถาบันหลัก สมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย)
รหัสกิจกรรม 2003-1-000-003-08-2560
ผู้ผลิตบทความ สมาคมเภสัชกรรมโรงพยาบาล (ประเทศไทย)
การเผยแพร่บทความ เฉพาะสมาชิกผู้ผลิตบทความ  
วันที่ได้รับการรับรอง 01 ส.ค. 2560
วันที่หมดอายุ 31 ก.ค. 2561
หน่วยกิตการศึกษาต่อเนื่อง 2 หน่วยกิต
บทคัดย่อ
โรคทางสมองที่เกี่ยวข้องกับแอมโมเนียในเลือดสูง หรือภาวะ hyperammonemic encephalopathy ถือเป็นหนึ่งในอาการไม่พึงประสงค์ที่พบได้จากการใช้ยา valproate แม้อุบัติการณ์การเกิดภาวะดังกล่าวจะค่อนข้างต่ำ แต่ก็สามารถทำให้เกิดความผิดปกติต่อความรู้สึกตัว ความคิด การรับรู้ ทำให้เกิดอาการชัก และอาจรุนแรงเข้าสู่ภาวะ coma และเสียชีวิตได้ กลไกของยา valproate ที่ทำให้เกิดภาวะนี้เกิดจากการที่ยา valproate ไปมีผลยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ที่ใช้ในกระบวนการทำลายแอมโมเนียที่ตับและเพิ่มการสร้างแอมโมเนียที่ไต ส่งผลให้ปริมาณแอมโมเนียในร่างกายทั้งในเลือดและระบบประสาทส่วนกลางสูงขึ้น การรักษาภาวะนี้ให้พิจารณาตามระดับแอมโมเนียในเลือดร่วมกับอาการแสดงของผู้ป่วย แล้วพิจารณาการลดขนาดหรือหยุดยา valproate และ/หรือให้ยา lactulose หรือ carnitine ในรายที่มีอาการรุนแรงมาก อาจพิจารณารักษาด้วยการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม
คำสำคัญ
valproate, hyperammonemia, encephalopathy